Tội trộm cắp tài sản

Hiểu rõ quy định về tội trộm cắp tài sản giúp bạn bảo vệ quyền sở hữu tốt nhất cho mình khi bị xâm phạm. Nhờ đó có thể đánh giá được mức độ của từng vụ mất trộm để đưa lên các cơ quan nhà nước hỗ trợ tìm lại tài sản đã mất, đưa kẻ trộm ra chịu trách nhiệm và định tội đúng cho hành vi lấy cắp tài sản theo đúng pháp luật.

Tìm hiểu về hành vi trộm cắp

TÓM TẮT NHANH VỀ TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN:

• Định nghĩa: Là hành vi lén lút, bí mật chuyển dịch tài sản của người khác thành của mình mà không dùng vũ lực.
• Xử phạt hành chính: Phạt tiền từ 2.000.000đ đến 3.000.000đ đối với tài sản dưới 2.000.000đ (chưa có tiền án, tiền sự) theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP.
• Truy cứu hình sự (Điều 173 BLHS 2015):
  • Cấu thành cơ bản: Tài sản từ 2.000.000đ đến dưới 50.000.000đ (hoặc dưới 2 triệu nhưng đã bị phạt hành chính/có tiền án). Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
  • Khung tăng nặng 1 (50tr – dưới 200tr): Phạt tù 02 năm đến 07 năm.
  • Khung tăng nặng 2 (200tr – dưới 500tr): Phạt tù 07 năm đến 15 năm.
  • Khung tăng nặng 3 (Từ 500tr trở lên): Phạt tù 12 năm đến 20 năm.

Tội trộm cắp tài sản là gì?

Tội phạm này được hiểu là hành vi lén lút lấy giấu tài sản thuộc quyền sở hữu của cá nhân, tổ chức. Người phạm tội cố ý che giấu hành vi với chủ sở hữu nhằm chiếm đoạt tài sản. Hành vi được hoàn thành từ thời điểm người phạm tội đã dịch chuyển và kiểm soát được tài sản. Khách thể bị xâm phạm chính là quyền sở hữu tài sản được Bộ luật Hình sự 2015  bảo vệ.

Ý thức chiếm đoạt luôn phải có trước thời điểm thực hiện hành vi dịch chuyển tài sản. Đây là đặc điểm nhận diện cốt lõi đối với nhóm tội xâm phạm sở hữu.

Các hành vi được xét khép vào tội ăn trộm

Hành vi điển hình là lợi dụng sơ hở của chủ sở hữu để lấy tài sản. Người phạm tội có thể dùng thủ đoạn gian dối để tiếp cận rồi lén lút chiếm đoạt.

Lén lút được hiểu là che giấu hành vi đối với chủ sở hữu tài sản. Tuy nhiên, hành vi này có thể công khai đối với những người xung quanh khác.

Tùy từng vụ việc, các hành vi rình mò, đột nhập hoặc cạy phá cửa cũng được ghi nhận. Việc dùng dụng cụ phá khóa chuyên dụng để lấy tài sản là hành vi mang tính chất chuyên nghiệp.

Các loại tài sản vô hình và hữu hình được coi là tang vật

Tài sản hữu hình bao gồm tiền, vàng, xe máy, điện thoại và các vật dụng thực tế. Đây là những vật chứng dễ thu giữ và dễ tiến hành định giá tố tụng.

Tài sản vô hình gồm quyền tài sản, giấy tờ có giá hoặc dữ liệu điện tử quy đổi ra tiền. Pháp luật hiện hành đã mở rộng phạm vi quản lý với các dạng tài sản này.

Trường hợp tài sản là di sản văn hóa hoặc giá trị di vật lịch sử cổ vật cũng được xem là tang vật đặc biệt. Giá trị của loại tang vật này căn cứ vào kết luận giám định chuyên môn.

Trong quá trình điều tra và thu thập chứng cứ – tang vật có thể sẽ khá lâu và vất vả. Nên nếu là tài sản công – có thể thuê dịch vụ điều tra trộm cắp tài sản công ty để thực hiện tìm kiếm, truy vết nhanh hơn

Các hành vi trộm cắp xử phạt hành chính

Tội lén lút lấy tài sản chưa đủ định lượng tiền sẽ bị xử lý hành chính. Mức phạt tiền căn cứ trực tiếp theo quy định tại Nghị định 144/2021/NĐ-CP.

Hành vi trộm cắp tài sản lần đầu có giá trị dưới 2.000.000 đồng sẽ bị xử phạt tiền. Mức tiền phạt áp dụng dao động từ 2.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với cá nhân vi phạm.

Ngoài ra, người thực hiện hành vi còn chịu hình thức phạt bổ sung là tịch thu tang vật vi phạm. Đối với người nước ngoài phạm tội, cơ quan chức năng có thể áp dụng hình thức phạt trục xuất.

Trường hợp đã bị phạt hành chính mà còn tái phạm thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Việc lưu hồ sơ tiền sự là căn cứ để cơ quan điều tra xem xét tính chất hành vi.

Khung Hình Phạt Theo Bộ Luật Hình Sự

Hành vi đạo tặc xâm phạm nghiêm trọng đến tài sản sẽ bị xử lý theo Điều 173 Bộ luật Hình sự. Mức hình phạt được phân chia thành nhiều khung dựa vào tính chất vụ án.

Khung Hình Phạt Cơ Bản Điều 173

Khung 1 quy định mức phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm. Khung này áp dụng cho tài sản có giá trị từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng.

Tài sản dưới 2.000.000 đồng vẫn bị phạt tù nếu người vi phạm thuộc các trường hợp đặc biệt. Ví dụ như đã bị xử phạt hành chính hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt.

Các hành vi gây ảnh hưởng xấu đến an ninh trật tự xã hội cũng bị áp dụng khung hình phạt này. Hoặc trường hợp tài sản trộm cắp là tài sản là phương tiện kiếm sống chính của nạn nhân.

Các Khung Tăng Nặng Trách Nhiệm

Khung 2 phạt tù từ 02 năm đến 07 năm cho tài sản từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng. Áp dụng khi phạm tội có tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp hoặc tái phạm nguy hiểm.

Khung 3 quy định hình phạt tù từ 07 năm đến 15 năm. Áp dụng đối với hành vi chiếm đoạt tài sản có giá trị từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

Khung 4 phạt tù từ 12 năm đến 20 năm khi tài sản chiếm đoạt trị giá từ 500.000.000 đồng trở lên. Bị cáo còn có thể bị phạt tiền bổ sung từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng. So với Tội cướp tài sản, hình phạt ở tội trộm cắp không áp dụng mức án chung thân hay tử hình.

Cách định giá tài sản trộm cắp khi tố tụng

Tội trộm đồ muốn khởi tố bắt buộc phải thông qua quy trình xác định giá trị tang vật. Việc này do Hội đồng Định giá Tài sản trong tố tụng hình sự thực hiện chuyên trách.

Cơ quan Cảnh sát Điều tra ra quyết định trưng cầu định giá ngay sau khi tạm giữ tang vật. Giá trị tài sản được xác định dựa trên giá thị trường tại thời điểm xảy ra hành vi.

Đối với tài sản đã qua sử dụng, Hội đồng sẽ xác định tỷ lệ phần trăm chất lượng còn lại. Kết quả định giá là bằng chứng bắt buộc để Viện kiểm sát ban hành cáo trạng truy tố.

Khác với Tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, giá trị định giá trong trộm cắp xác định khung hình phạt ngay từ đầu. Luật sư bào chữa có quyền yêu cầu định giá lại nếu có căn cứ nghi ngờ kết quả.

KẾT LUẬN

Xác định đúng bản chất hành vi và khung hình phạt giúp bảo vệ tối đa quyền lợi trước các cơ quan tiến hành tố tụng. Văn phòng thám tử Minh Đức luôn sẵn sàng đồng hành tư vấn, bào chữa và hỗ trợ pháp lý nhanh chóng. Hãy liên hệ hotline trực tiếp để được đội ngũ luật sư chuyên khoa hình sự giải đáp thắc mắc.